Decyzja Burmistrza MiG Cieszanów
Burmistrz Miasta i Gminy
Cieszanów
Cieszanów, dnia 14.02.2023 r.
GPiMK. 6220.9.2021
D e c y z j a
Na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1 pkt 1, art. 80 ust. 1, art. 84, art. 85 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku ROMGOS PMB Energia, Sp. z o. o., ul. Zaciszna 1 D, 63-200 Jarocin, reprezentowana przez pełnomocnika P. Damiana Hoffmann w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn: „Budowa farmy fotowoltaicznej o mocy do 70 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości Nowy Lubliniec”
o r z e k a m:
odmawiam wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 70 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości Nowy Lubliniec, zlokalizowanej na części działki Nr ewid. 575/3 – obręb Nowy Lubliniec, Gmina Cieszanów.
Uzasadnienie
W dniu 25.11.2021 r. ROMGOS PMB Energia Sp. z o. o., ul. Zaciszna 1 D, 63-200 Jarocin, reprezentowana przez pełnomocnika P. Damiana Hoffmanna, wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pod nazwą: „Budowa farmy fotowoltaicznej o mocy do 70 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości Nowy Lubliniec”.
Wniosek o wydanie decyzji przygotowano zgodnie z przepisami art. 74 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie oraz ocenach oddziaływania na środowisko.
Karta informacyjna przedsięwzięcia (KIP), jako główny załącznik wniosku zawierała podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, określone w art. 62a ust. 1 wymienionej ustawy.
Na podstawie posiadanych dowodów ustalono, że liczba stron przekracza 10. Wobec tego o wszczęciu postępowania w dniu 25.11.2021 r. zainteresowane strony zawiadomiono poprzez obwieszczenie.
Zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie oraz ocenach oddziaływania na środowisko ww. zamierzenie inwestycyjne zostało zaliczone do przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Planowane przedsięwzięcie zalicza się do grupy przedsięwzięć, dla których przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane, na podstawie art. 63 ust. 1, w związku z art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji
o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, na podstawie § 3 ust. 1 pkt 54 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839), tj.: „zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:
a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–3 tej ustawy,
Ze względu na powyższe korzystając z art. 64 ust. 1 wymienionej na wstępie ustawy, Burmistrz Miasta i Gminy Cieszanów w dniu 26.11.2021 r. wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lubaczowie, Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie, Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Dyrektora Zarządu Zlewni w Stalowej Woli pismami znak: GPiMK.6220.9.2021 z prośbą o wydanie opinii odnośnie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lubaczowie wydał opinię z dnia 08.12.2021 r., znak: PSNZ.9020.4.39.2021.MŻ o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Rzeszowie w opinii znak: WOOŚ.4220.9.35.2021.AT.4 z dnia 13.12.2021 r. opowiedział się za koniecznością przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w tym sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, określając zakres.
Natomiast PGW Wody Polskie Dyrektor Zarządu Zlewni w Stalowej Woli w opinii znak: RZ.ZZŚ.4.435.356.2021.MZ z dnia 10.12.2021 r. (data wpływu: 24.01.2022 r.) stwierdził, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest wymagane, po spełnieniu określonych warunków.
Postanowieniem znak: GPiMK. 6220.9.2021 z dnia 07.02.2022 r. Burmistrz Miasta i Gminy Cieszanów stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i sporządzenia raportu, określając jego zakres.
Również postanowieniem znak: GPiMK. 6220.9.2021 z dnia 07.02.2022 r. Burmistrz Miasta i Gminy Cieszanów zawiesił postępowanie do czasu przedłożenia przez Wnioskodawcę raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
O tych faktach (opinie organów uzgadniających, postanowienia organu uzgadniającego, postanowienia Burmistrza MiG Cieszanów) i możliwości oraz trybu zaskarżenia postanowień i opinii strony postępowania zostały zawiadomione w formie obwieszczenia.
W dniu 25.07.2022 r. do tut. Organu wpłynął raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W tym dniu Burmistrz MiG Cieszanów podjął zawieszone postępowanie. Obwieszczeniem również z dnia 27.07.2022 r. podał ten fakt do publicznej wiadomości.
Pismem z dnia 27.07.2022 r. zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Rzeszowie w piśmie znak: WOOŚ.4221.9.3.2022.AT.4
z dnia 29.08.2022 r. wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia raportu, poinformował, że nie jest możliwe załatwienie sprawy w ustawowym terminie lecz w terminie 30 dni licząc od dnia skompletowania materiału dowodowego.
W dniu 06.10.2022 r. do tut. Organu wpłynęło uzupełnienie raportu, Wnioskodawca również przesłał je do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Rzeszowie w piśmie z dnia 04.11.2022 r., znak: WOOŚ.4221.9.3.2022.AT.7 poinformował o niedochowaniu terminu załatwienia sprawy ze względu na złożony charakter, wyznaczył nowy termin załatwienia, do dnia 02.12.2022 r. Regionalny Dyrektor ochrony Środowiska w Rzeszowie w piśmie z dnia 02.12.2022 r., znak: WOOŚ.4221.9.3.2022.AT.8 poinformował o niedochowaniu terminu załatwienia sprawy ze względu na złożony charakter sprawy, wyznaczył nowy termin jej załatwienia, do dnia 03.01.2023 r.
W dniu 05.01.2023 r. do tut. Organu wpłynęło postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie znak: WOOŚ.4221.9.3.2022.AT.10 z dnia 04.01.2023 r. odmawiające uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.
Przedmiotowe przedsięwzięcie planowane jest zrealizowania w granicach Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu funkcjonującego na mocy Uchwały Nr XXXIX/783/13 Sejmiku Województwa Podkarpackiego z dnia 28.10.2013 r. w sprawie Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2013 r., poz. 3586 ze zm.). Obszarem sieci Natura 2000 znajdującym się w najbliższej odległości od przedsięwzięcia jest obszar specjalnej ochrony ptaków Puszcza Solska PLB060008 (w odległości ok. 0,5 km od miejsca realizacji przedsięwzięcia). Ponadto 1,4 km od miejsca realizacji inwestycji znajduje się strefa ochrony orlika krzykliwego Clanga pomarina (ustanowiona decyzją znak: WPN.6442.63.2016.UJ).
Teren planowanego przedsięwzięcia leży poza obrębem korytarzy ekologicznych wyznaczonych w Projekcie korytarzy ekologicznych łączących Europejską sieć Natura 2000 w Polsce (Jędrzejewski W., et. al. 20005; zaktualizowanym w latach 2010-2012 przez Instytut Biologii Ssaków PAN w Białowieży), celem zapewnienia łączności ekologicznej, zarówno w skali całego kraju jak i w skali europejskiej. Najbliższy korytarz ekologiczny leży w odległości ok. 800 m na północ kompleksu leśnego – Puszcza Solska GKPdC-1A. Na południe od granic inwestycji położony jest kolejny korytarz – Lasy Cieszanowskie KPdC-AC. Teren planowanej inwestycji to rozległy kompleks terenów użytkowanych rolniczo, najbliższa zabudowa znajduje się 900 m na południe – jest to teren byłego PGR Nowy Lubliniec, natomiast ok. 920 m na zachód położona jest zwarta zabudowa miejscowości Nowy Lubliniec, ok. 500 m na północ od planowanej inwestycji rozciąga się zwarty kompleks leśny.
Zgodnie z zapisami raportu ooś planowana inwestycja zlokalizowana będzie na terenach rolnych. Planowane jest utwardzenie kruszywem drogowym zjazdów na działkę inwestycyjną z istniejących, publicznych dróg dojazdowych (obecne zjazdy nie są utwardzone). W przedmiotowym terenie są delikatnie zaznaczone wąskie miedze polne drogi i nieliczne rowy. Na działce objętej wnioskiem nie ma zadrzewień. Na niewielkim odcinku, punktowo na skrajach działki, rowach, drogach i sąsiedztwie rosną pojedyncze krzewy lub niewielkie pasy krzewów, głównie głogów i jeżyn. W bezpośrednim sąsiedztwie działki znajdują się wyłącznie pola uprawne. Działka inwestycyjna przeznaczona jest pod uprawę roślin jednorocznych, głównie zbóż. Planowana inwestycja w okresie eksploatacji będzie
w całości ogrodzona, częściowo wokół pojawią się nasadzenia świerka oraz krzewów, zaplanowano także zamontowanie tyczek dla ptaków. Panele fotowoltaiczne będą posiadać powłoki antyrefleksyjne.
Jak wynika z przedłożonej dokumentacji, w miejscu realizacji prac nie stwierdzono aktywności nietoperzy czy występowania chronionych owadów, ssaków i roślin. Na przedmiotowej działce i w jej otoczeniu zinwentaryzowano 109 gatunków ptaków, w tym 34 razy bielika (na przelotach) i orlika krzykliwego ( 37 razy, gatunek przelotny) i trzmielojada (również gatunek na przelotach). W ocenie Autorów raportu ooś, obszar inwestycji to monokultura upraw, co ogranicza atrakcyjność tego terenu dla ptaków szponiastych.
Po dokonaniu analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego Organ ustalił co następuje.
Przedstawiony przez Inwestora raport ooś jest podstawowym dowodem w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jest to dokument, który podlega analizie i ocenie przez organ tak jak każdy dowód w postępowaniu administracyjnym. Przedłożony raport ooś był przedmiotem wnikliwej oceny Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie a zawarte w nim wnioski pozostają weryfikowalne o dostępną wiedzę i materiał dowodowy. Dokument ten powinien mieć charakter kompleksowy i nie budzić wątpliwości, co do prawidłowości dokonanych w nim ustaleń. Należy tu zaznaczyć, że wykazanie braku negatywnego oddziaływania na środowisko jest obowiązkiem podmiotu, który zamierza podjąć określoną działalność.
Przeprowadzona przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie weryfikacja przedłożonego raportu ooś i jego uzupełnienia nie pozwala dać wiary przedstawionym w nim ustaleniom i wnioskom odnośnie wpływu przedsięwzięcia na Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu.
Zgodnie z §3 ust. 1 ww. uchwały w sprawie Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu na terenie obszaru zakazuje się:
- realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostepnieniu informacji
o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
o ocenach oddziaływania na środowisko, z wyłączeniem przedsięwzięć, o których mowa w art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2022 r., poz. 916 ze zm.); - zabijania dziko wystepujących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, innych schronień i miejsc rozrodu oraz tarlisk, złozonej ikry, z wyjątkiem amatorskiego połowu ryb oraz wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną, leśną, rybacką i łowiecką;
- likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych;
- lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek: Tanew, Wirowa, Brusienka, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej, przy czym dla sztucznych zbiorników wodnych za linię brzegową uważa się linię wody przy maksymalnej rzędnej pietrzenia wody
w zbiorniku; - wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym, przeciwpowodziowym lub przeciw osuwiskowym lub utrzymaniem, budową, odbudową, naprawą lub remontem urządzeń wodnych;
- dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna i rybacka;
- likwidowania naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodnobłotnych.
Przedmiotowa inwestycja nie będzie wiązać się z zabijaniem dziko występujących zwierząt, likwidowaniem i niszczeniem zadrzewień śródpolnych, lokalizowaniem obiektów budowlanych w pasie 100 m od linii brzegów rzek: Tanew, Wirowa, Brusienka czy jezior i zbiorników wodnych, wykonywaniem prac trwale zniekształcających rzeźbę terenu, dokonywaniem zmian stosunków wodnych i likwidowaniem naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodnobłotnych. Zatem jej realizacja nie będzie wiązać się z łamaniem zakazów określonych w §3 ust. 1 pkt 2 – 7 ww. uchwały.
Natomiast realizacja przedsięwzięcia łamie zakaz określony w §3 ust. 1 pkt 1 uchwały, zgodnie z którym zakazuje się realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, z wyłączeniem przedsięwzięć, o których mowa w art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Z kolei zgodnie z 24 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody ww. zakaz nie dotyczy realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko, wykazała brak negatywnego wpływu na ochronę przyrody i ochronę krajobrazu obszaru chronionego krajobrazu.
Przedłożony raport ooś oraz jego uzupełnienie nie wykazały brak negatywnego wpływu na ochronę przyrody i ochronę krajobrazu obszaru chronionego krajobrazu.
Należy zaznaczyć, iż przyrodę obszaru chronionego krajobrazu tworzy zarówno krajobraz jak i poszczególne gatunki roślin, grzybów, zwierząt. Poszczególne siedliska Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu współtworzą ekosystem, a każdy z jego elementów (rosliny, ssaki, ptaki, krajobraz, korytarze ekologiczne itp.) z osobna a także w powiązaniu ze sobą podlegają ochronie na mocy ww. uchwały. W odniesieniu do formy ochrony przyrody, jaką jest obszar chronionego krajobrazu, w tym przypadku Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu, podstawę materialnoprawną uzgodnień warunków realizacji przedsięwzięcia stanowi całokształt przepisów odnoszących się do jej ochrony, tj. zakazy ustanowione w aktach o jej wyznaczaniu, ustalenia dotyczące czynnej ochrony ekosystemów, zgodność z celami, dla których wyznacza się obszar chronionego krajobrazu.
Planowana inwestycja będzie sprzeczna z celami ochrony Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu, w tym będzie negatywnie wpływać na krajobraz. Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody obszar chronionego krajobrazu obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Obszar ten został wyznaczony z racji obecnych na danym terenie wyjątkowych walorów przyrodniczych i pozaprzyrodniczych, na które składają się uwarunkowania tworzące nierozerwalną całość. Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu odznacza się wysokim stopniem naturalności. Charakterystyczną cechą Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu są obszary leśne (stanowiące ok. 50% Obszaru) oraz pola uprawne. W związku z brakiem dysharmonijnych elementów, teren ten posiada wysokie walory krajobrazowe. Obszar ten pełni funkcję otuliny m.in. dla Parku Krajobrazowego Puszczy Solskiej. Autorzy raportu ooś. Oceniając wpływ inwestycji na krajobraz skupiają się na etapie wykonania prac wskazując, że „ podczas prac budowlanych nie będą wykorzystywane wysokie maszyny (…), podczas budowy ludzie i maszyny będą postrzegane przede wszystkim z dróg przebiegających obok działki i sąsiednich działek rolnych. Powstająca etapami podczas budowy instalacja fotowoltaiczna będzie widoczna, ale poprzez niewielką wysokość nie zdominuje krajobrazu. Instalacja postrzegana jest jako ciemna, jednobarwna powierzchnia, która dostosowuje się do różnych warunków pogodowych. Wysokość instalacji jest kolejnym czynnikiem decydującym o jej widoczności. Ze względu na przepisy budowlane zostanie ona ograniczona do około 4 m nad poziomem terenu. Zatem ingerencję w krajobraz należy ocenić jako nieznaczną”. Biorąc pod uwagę walor estetyczny nie jest dla tut. Organu jasne w jaki sposób inwestycja „dostosuje się do różnych warunków pogodowych”. Ponadto, w ocenie tut Organu przedmiotowa farma fotowoltaiczna jest przewidziana do realizacji w krajobrazie charakterystycznym dla tego Obszaru. W wyniku realizacji przedsięwzięcia ulegnie zmianie dotychczasowy sposób użytkowania terenu, na obszarze około 50 ha zmieni się jego charakter z rolniczego i leśnego na przemysłowy. Utracony zatem zostanie walor, dla którego ochrony został utworzony Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu. Zwrócić przy tym należy uwagę, że krajobraz rolniczy w Polsce jest w regresie, ulega sukcesywnemu i nieodwracalnemu zanikowi
w wyniku działalności człowieka. Należy zaznaczyć, że zmiany w wykorzystaniu przestrzeni rolniczej w Europie znacząco wpłynęły na zmianę liczebności, przede wszystkim jej zmniejszenie, zarówno w odniesieniu do poszczególnych gatunków, jak i całej bioróżnorodności. Większość populacji roślin i zwierząt związanych z krajobrazem rolniczym zmniejsza liczebność z powodu intensyfikacji gospodarki, ograniczenia różnorodności krajobrazu, utraty siedlisk i ich fragmentacji. Budowa przedmiotowej farmy fotowoltaicznej wpisuje się zatem a trend przekształcania i fragmentacji krajobrazu rolniczego. Realizacja przedmiotowej inwestycji wiązałaby się z rozwojem energii fotowoltaicznej kosztem środowiska przyrodniczego i krajobrazu chronionego, co stałoby w sprzeczności z założeniami zrównoważonego rozwoju odnawialnych źródeł energii określonymi
w dokumencie „Wojewódzki program rozwoju odnawialnych źródeł energii dla województwa podkarpackiego” (2013 r.). Zgodnie z tym optracowaniem, zrównoważony rozwój OZE, zwiększający bezpieczeństwo i niezależność energetyczną (w części związanej z farmami fotowoltaicznymi), powinien rozwijać się tylko na terenach, na których występuje niski poziom ryzyka oraz częściowo na terenach, na których występuje średni poziom ryzyka wystąpienia konfliktów społeczno-środowiskowych. Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu został w tym dokumencie zaliczony do obszaru średniego ryzyka wystąpienia konfliktów społeczno-środowiskowych. Program dopuszcza rozwój farm fotowoltaicznych w ww. obszarze, jednak pod pewnymi warunkami – nie może odbywać się kosztem środowiska i krajobrazu, jak również powinien on mieć miejsce głównie na terenach zurbanizowanych (kolektory słoneczne, ogniwa fotowoltaiczne) i mieć charakter umiarkowany. Mając na uwadze powyższe zastrzeżenia, jak również stwierdzony negatywny wpływ przedsięwzięcia na chroniony krajobraz, oddalenie od terenów zurbanizowanych, należy uznać, iż realizacja planowanej inwestycji nie wpisuje się w założenia ww. dokumentu. Należy tu dodać, że planowane działania minimalizujące, w postaci obsadzenia terenu inwestycji zielenią (m.in. świerkami) nie jest adekwatne do generowanych oddziaływań. Otoczenie obiektu wysoką zielenią spotęguje jedynie efekt sztuczności
i przysporzy lokalnemu krajobrazowi, będącemu pod ochroną, rzeczywisty dysonans. Obiekty takie powinny być maskowane zespołami zieleni, zgodnymi z lokalnymi uwarunkowaniami siedliskowymi, nie powtarzającymi ściśle kształtu narysu granicy ich rozmieszczenia, w celu zwiększenia efektu „ukrycia” w krajobrazie (Myczkowski 2013). Natomiast proponowane nasadzenia świerka wokół FV nie są elementem, który wkomponuje inwestycję w otaczający, rolniczy krajobraz. Zatem przedmiotowa inwestycja ze względu na swój zakres będzie jednoznacznie negatywnie wpływać na krajobraz. Nie można także jako prawidłowego przyjąć argumentu Autorów raporto ooś., że będzie to inwestycja realizowana w terenie już przekształconym, ze względu na jego rolnicze użytkowanie. Bowiem w analizowanej sytuacji krajobraz na bardzo dużej powierzchni (ok. 50 ha) będzie mieć charakter przemysłowy i będzie wyraźnie dysharmonijny z terenami rolniczymi.
Jak wynika z treści raportu ooś budowa FV będzie pozytywna dla fauny i flory (zapis raportu ooś: „Korzyści płynące z lokalizacji tej inwestycji na tak dużym terenie są zdecydowanie większe niż wpływ jaki może nieść za sobą farma fotowoltaiczna. Wokół niej natomiast powstaną tereny zielone, w postaci naturalnej łąki”). Zdaniem Autorów raportu ooś, każde urozmaicenie jest wartościowym zjawiskiem i wpłynie pozytywnie na ptaki. Autorzy opracowania tłumaczą to tym, że teren FV będzie koszony, zatem powstały tam użytek zielony, stworzy wraz z panelami miejsce występowania (w tym schronienia, żerowania) dla wielu gatunków ptaków, płazów, owadów a nawet nietoperzy. W raporcie ooś zawarto takie stwierdzenia jak: „działka nie ma wartości dla owadów a dla wielu z nich może stanowić śmiertelne zagrożenie”, „obszar łąk będzie bezpieczny dla migracji płazów, pod panelami będą one zupełnie bezpieczne, zacienione, o lepszych warunkach do życia niż na wysuszonej ziemi poddanej uprawie”, „grunty tego typu są dla płazów śmiertelnym zagrożeniem”, „pola nie są atrakcyjnym miejscem dla roślin”, „pola to jedne z najuboższych siedlisk dla lęgowych ptaków”. W opinii Autorów raportu ooś zamiana tych pól na łąki i nasadzenia kęp krzewów wokół farmy stworzy siedliska lęgowe dla ptaków, w tym stanie się łowiskiem dla ptaków szponiastych (zamontowane na terenie tyczki będą ułatwiać polowanie tym ptakom). W ocenie Autorów raportu ooś farma zapewni bazę pokarmową nie tylko w okresie lęgowym, ale także podczas dyspersji polęgowej, wędrówek i trudnego zimowania. Stan faktyczny nie jest zgodny z tą argumentacją, tym bardziej, że brak danych naukowych potwierdzających, że miejsce FV, zwłaszcza o tak dużej powierzchni jest korzystne dla ptaków, w szczególności drapieżnych, mając na uwadze technikę polowania tej grupy zwierząt. Autorzy raportu ooś podkreślają, że działka objęta wnioskiem położona jest poza korytarzem ekologicznym. W ich ocenie pomiędzy ścianą lasu Puszczy Solskiej a inwestycją pozostanie wolny obszar bez zabudowy, gdzie nie będą prowadzone prace budowlane, nie będzie obecności ludzi i maszyn. „dzięki temu zwierzęta będą mogły się swobodnie przemieszczać wzdłuż ściany lasu”. Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, że teren przyszłej elektrowni planuje się ogrodzić – w efekcie ogrodzony zostanie obszar o powierzchni ok. 50 ha. Należy podkreślić także, że przedsiewziecie zajmie teren o długości 980 m i szerokości 630 m. Zaproponowany sposób wykonania ogrodzenia umożliwi co prawda przemieszczanie się drobnych zwierząt, w tym ssaków, stanowić będzie jednak barierę dla większych zwierząt np. ssaków kopytnych związanych nierozerwalnie m. in. z krajobrazem rolniczym czy lasem – terenami będącymi w Roztoczańskim Obszarze Chronionego Krajobrazu, np. saren, jeleni, łosi. Przedsięwzięcie doprowadzi więc do znacznej fragmentacji terenu. Nie można zatem zgodzić się ze stwierdzeniem Autorów raportu ooś, że „Inwestycja nie zakłóci przemieszczania się dużych zwierząt w skali lokalnej czy regionalnej. Dostęp do otwartych pól będzie taki sam jak przed zrealizowaniem inwestycji we wszystkich kierunkach” a także, że „Ogrodzenie inwestycji będzie stanowić barierę tylko dla większych zwierząt, które często poruszają się po stałych trasach a teren otwartych pól do takich nie należy”, ponieważ pola uprawne są nie tylko szlakami migracji dużych zwierząt ale często,
w zależności od charakteru upraw stanowią środowisko do życia.
Zdaniem Autorów opracowania nasadzenia wokół farmy świerków i krzewów kolczastych, mogą tworzyć korytarze dla przemieszczających się nietoperzy (obecnie żerują) one głównie na skrajach pól, blisko lasu czy dróg, później będą mogły wykorzystywać cały teren). Wskazano, że ww. farma „będzie dla nietoperzy bardzo korzystna”. Co więcej, Autorzy opracowania oceniają, że inwestycja jest nawet zgodna z zadaniami czynnej ochrony, gdyż doprowadzi do zwiększenia różnorodności. Równie wątpliwe jest stwierdzenie, że inwestycja odwróci obecną fragmentację siedlisk jaką są monokultury upraw dla wielu drobnych gatunków zwierząt. Tymczasem to właśnie wielkopowierzchniowa, ogrodzona FV stanowić będzie barierę dla zwierząt. Nie można także założyć, że izolowane od położonych na północ i południe od planowanej farmy zadrzewienia świerków wokół FV sprzyjać będą pojawieniu się nietoperzy. Zatem nie można zgodzić się ze stwierdzeniem Autorów raportu ooś, że „Nasadzenia wokół farmy będą stanowić liniową strukturę krajobrazu, która może być wykorzystywana przez nietoperze. Ich obecność na terenie farmy z pewnością będzie duża, bo tereny te będą bardzo atrakcyjne dla owadów, a co za tym idzie także dla nietoperzy”.
Wiadomym jest, że wielkopowierzchniowe uprawy nie stanowią terenów szczególnie bogatych gatunkowo, nie mniej jednak przyjmując twierdzenia opracowania możnaby założyć, że budowa farm fotowoltaicznych jest działaniem zwiększającym bioróżnorodność. Jest to założenie całkowicie błędne. Ponadto należy zauważyć, że terny rolnicze są dynamiczne, reagujące na ekonomiczne potrzeby terenu, dane uprawy bywają więc zastepowane innymi w zależności od zapotrzebowania lokalnego rynku. Natomiast celem zwiększenia bioróżnorodności na terenach rolniczych istnieje szereg dobrych praktyk temu sprzyjających np. tworzenie remiz, pasów kwietnych itp. Nie można więc założyć, że omawiany teren bez przedmiotowej inwestycji będzie miejscem o niskiej różnorodności biologicznej, która znacząco poprawi się po umiejscowoeniu na nich paneli fotowoltaicznych.
Z raportu wynika, że w fazie eksploatacji, po zakonczeniu budowy farmy fotowoltaicznej, w wyniku obsiania terenu mogą powstać nowe obszary korzystne dla owadów, nietoperzy czy ptaków.
Teren może stanowić żerowisko dla orlika krzykliwego – gatunku lęgowego m.in. w obszarze Natura 2000 Puszcza Solska PLB060008. W przypadku tego gatunku orła, samice najintensywniej eksplorują powierzchnię do 1 km od gmiazda, natomiast samce do 3 km. Utrata areału łowieckiego zarówno w buforze jedno-, jak i trzykilometrowym przekłada się na obniżenie zdolności reprodukcyjnych populacji. W przypadku orlika krzykliwego, eliminowanie nawet na pozór niewielkich powierzchni może wywołać niekotrzystne interakcje wewnątrzgatunkowe, wynikajace z poszukiwania przez orliki alternatywnych,
z reguły suboptymalnych żerowisk. Występowanie tego gatunku jest jest wyraźnie skorelowane z gęstością zaludnienia, charakterem zabudowy i zagospodarowania terenu.
W przypadku realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia nastapi zmiana dotychczasowego sposobu użytkowania działki, zmieni się jej charakter z rolniczego na przemysłowy. Powyższe może determinować wykorzystanie tego terenu przez gatunki przystosowane do bytowania w krajobrazie rolniczym. Zważywszy na biologię i ekologię gatunków ptaków szponiastych, nowe elementy antropogeniczne mogą spowodować, iż omawiany teren przestanie być wykorzystywany jako żerowisko.
W przypadku przedmiotowej inwestycji należy mieć na uwadze także jej wpływ skumulowany, zarówno na gatunki zwierząt (z inwestycjami położonymi w stosunkowo bliskiej odległości; przykładowo w niewielkiej odległości planowana jest budowa farmy fotowoltaicznej na dz. Nr ewid. 512/6 – pow. terenu ok. 2,7 ha – i mocy do 1 MW, Nr 720/7 – pow. terenu ok. 44,5 ha i mocy do 60MW, Nr 149/1- pow. terenu ok. 2 ha i mocy do 1 MW, wszystkie w m. Niemstów a także innymi inwestycjami wpływającymi na Roztoczański Obszar Chronionego Krajobrazu, w tym krajobraz tego obszaru – np. „Budowa elektrowni słonecznej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. 444/4, 445/5
w m. Gorajec, Gm. Cieszanów” – pow. terenu ok. 1 ha i mocy do 1 MW, „Budowa elektrowni słonecznej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. 4117, 4118 w miejscowości Cieszanów, Gm. Cieszanów” – pow. terenu ok. 1,5 ha i mocy do 1 MW. W ten sposób eliminacji ulega znaczny ubytek gruntów rolnych zarówno w odniesieniu do ww. Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu jak i gatunków związanych z krajobrazem rolniczym.
Uwarunkowania przyrodnicze rozpatrywanego terenu przemawiają za tym, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia stoi w konflikcie z przyrodniczymi predyspozycjami do kształtowania struktury funkcjonalno-przestrzennej terenów, które powinny pełnić funkcje przyrodnicze a ich zagospodarowanie z uwagi na cechy zasobów środowiska i ich rolę w strukturze przyrodniczej analizowanego Obszaru Chronionego Krajobrazu powinno być podporządkowane potrzebom zapewnienia prawidłowego funkcjonowania środowiska przyrodniczego i zachowania różnorodności biologicznej.
Realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia we wskazanej lokalizacji (teren ok. 50 ha) podważy istotę utworzenia i funkcjonowania Roztoczańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Tego typu przedsięwzięcie nie jest i nie było naturalnym elementem współtworzącym krajobraz omawianych terenów. Uniemożliwi zachowanie niektórych szczególnych cech przyrodniczych krajobrazu na tym terenie i w rejonie inwestycji oraz spowoduje zmianę krajobrazu naturalnego, co będzie sprzeczne z głównym celem ochrony obszaru chronionego krajobrazu jakim jest ochrona wyróżniającego się krajobrazu o zróżnicowanych ekosystemach oraz sprzeczne z czynną ochroną tych ekosystemów.
Zgodnie z art. 71 ust. 2 ww. ustawy uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko i mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Organem właściwym do wydania decyzji, zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta.
Jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska (art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy ooś). Natomiast zgodnie z art. 80 ust. 1 tej ustawy, w przypadku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na srodowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:
- wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;
- ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu na srodowisko;
- wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa.
Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku odmowy uzgodnienia realizacji przedsiewzięcia przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska skutkuje co do zasady koniecznością wydania decyzji odmownej, tj. nie określającej środowiskowych uwarunkowań. Kwestia odmowy uzgodnienia przedsiewzięcia przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie była kluczowa dla wydania decyzji odmownej.
Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych przepis art. 77 ust. 1 ustawy ooś. Wprowadził wyraźne rozróżnienie pomiędzy uzgodnieniem a opinią organu współdziałającego w wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Istotne jest zatem rozróżnienie mocy wiążącej opinii i uzgodnienia dla postępowania głównego prowadzonego przez tut. Organ.
W tej materii wielokrotnie wypowiadały się sądy administracyjne wskazując, że uzgodnienie w przeciwieństwie do opinii jest formą o znaczeniu stanowczym, ponieważ wiąże organ administracyjny rozstrzygający w postępowaniu głównym. “Wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się niemożnością wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego a także w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynmił to organ” (tak WSA w Poznaniu w wyrokach: z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. Akt IV SA/Po 1214/13 – wyrok utrzymany w mocy przez NSA; z dnia 10 marca 2011 r., IV SA/Po 751/10;z dnia 30 czerwca 2011 r. IV SA?po 1027/10). Również komentatorzy (Tomasz Filipowicz w: Udostępnianie informacji o środowisku 2017, wyd. 1/P. Otawski, Legalis) stwierdzają, że: “Stanowisko zajęte przez organ uzgadniający wiąże organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Oznacza to, że w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, organ prowadzący postępowanie nie może wydać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zezwalającej na realizację przedsięwzięcia”. Należy podkreślić, że postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny i jest częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie głównej; przy czym jego wynik jest niezbędny dla organu prowadzącego postępowanie główne i nie może być przez ten organ samodzielnie weryfikowany nawet wówczas, gdy postępowanie uzgodnieniowe obarczone jest wadami proceduralnymi (tak WSA w Łodzi w wyroku z dnia 20 października 2011 r., II SA/Łd 810/11,NSA w wyroku z dnia 20 czerwca 2007 r., sygn. Akt II OSK 922/06 –LEX nr 340121,wyroki WSA: w Rzeszowie z dnia 03 grudnia 2010 r. sygn. Akt II SA?Rz 625/10,WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt SA/Bd 742/07).
Z powyższych względów tut. Organ zobowiązany był do wydania decyzji odmownej.
Korzystając z przepisu art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, Organ zawiadomił strony, że zebrano wystarczające dowody i materiały do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla w/w przedsięwzięcia.
Równocześnie poinformował strony, że z materiałami sprawy, w tym z opinią Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lubaczowie z dnia 08.12.2021 r., znak: PSNZ.9020.4.39.2021.MŹ, PGW Wody Polskie Dyrektora Zarządu Zlewni w Stalowej Woli znak: RZ.ZZŚ.4.435.356.2021.MZ z dnia 10.12.2021 r. (data wpływu: 24.01.2022 r.) oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 13.12.2021 r., znak: WOOŚ.4220.9.35.2021.AT.4 i postanowienia znak: WOOŚ.4221.9.3.2022.AT.10 z dnia 04.01.2023 r. można zapoznać się w siedzibie Urzędu Miasta i Gminy w Cieszanowie w terminie 7 dni od otrzymania niniejszego zawiadomienia, pokój Nr 14 w godzinach 7.00 – 15.00. Liczba stron postępowania przekracza 10, wobec tego na każdym etapie postępowania strony zawiadamiano poprzez obwieszczenia. Zgodnie z art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie uważa się za dokonane po upływie 14 dni od dnia publicznego obwieszczenia.
W trakcie prowadzonego postępowania do tut. organu nie wpłynęły żadne wnioski i zastrzeżenia. Również organizacje i inne osoby oraz żadna ze stron nie wypowiedziała się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów.
Ustalenia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lubaczowie, Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie, PGW Wody Polskie Dyrektora Zarządu Zlewni w Stalowej Woli oraz z KIP, Raportu, uzupełnienia do raportu zostały uwzględnione i zamieszczone w niniejszej decyzji.
Mając na uwadze całość przeprowadzonego postępowania, w ramach którego planowane przedsięwzięcie nie uzyskało uzgodnienia wymaganego prawem organu, uwzględniając wniosek strony, w oparciu o wskazane na wstępie przepisy orzeczono jak
w sentencji.
Informacja o wydaniu niniejszej decyzji oraz o możliwościach zapoznania się
z dokumentacją sprawy, w tym z opiniami i uzgodnieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lubaczowie, PGW Wody Polskie Dyrektora Zarzadu Zlewni w Stalowej Woli, zgodnie z art. 85 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. podana została do publicznej wiadomości poprzez umieszczenie na stronie internetowej Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miasta i Gminy w Cieszanowie, na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i Gminy w Cieszanowie, na tablicy ogłoszeń w miejscowości Nowy Lubliniec oraz w miejscu realizacji przedsięwzięcia.
POUCZENIE
- Od niniejszej decyzji przysługuje stronom odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu, ul. Borelowskiego 1, 37-700 Przemyśl w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji za pośrednictwem Burmistrza Miasta i Gminy Cieszanów.
- Zgodnie z art. 127a KPA strony mogą w trakcie biegu terminu odwoławczego – zrzec się prawa do wniesienia odwołania doręczając organowi stosowne oświadczenie.
Zrzeczenie się tego prawa przez ostatnią ze stron postępowania, czyni decyzję ostateczną
i prawomocną.
B u r m i s t r z
Miasta i Gminy Cieszanów
mgr Zdzisław Zadworny
Otrzymują:
- ROMGOS PMB Energia Sp. z o.o., ul. Zaciszna 1D, 63-200 Jarocin.
- Pełnomocnik Pan Damian Hoffmann Solarhoff, ul. Matejki 2/4, 60-788 Poznań.
- Gmina Cieszanów, Rynek 1, 37-611 Cieszanów.
4. Strony postępowania poprzez obwieszczenie.
- A/a.
Do wiadomości:
- Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lubaczowie
- Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Rzeszowie
- PGW Wody Polskie Dyrektor Zarządu Zlewni w Stalowej Woli.